Ο ζωολογικός κήπος του Σαν Ντιέγκο αποχαιρέτησε την πιο διάσημη κάτοικό του. Η χελώνα Γκράμμα, που έζησε 141 χρόνια, πέθανε πριν από λίγες ημέρες, αφήνοντας πίσω της μια ιστορία ζωής που καλύπτει σχεδόν ολόκληρο τον 20ό αιώνα και τις αρχές του 21ου.
Η Γκράμμα γεννήθηκε τον Νοέμβριο του 1884 στα Νησιά Γκαλαπάγκος, σε μια εποχή που τα νησιά αυτά αποτελούσαν παράδεισο για τις χελώνες. Ωστόσο, η άφιξη των φαλαινοθήρων μετέτρεψε το τοπίο σε εφιάλτη και μείωσε δραματικά τον πληθυσμό τους. Στο πλαίσιο μιας προσπάθειας δημιουργίας αποικίας αναπαραγωγής, η Γκράμμα μεταφέρθηκε στις ΗΠΑ και το 1930 έγινε μέλος του ζωολογικού κήπου του Σαν Ντιέγκο, όπου έζησε συνολικά 95 χρόνια.
Μάρτυρας της ιστορίας
Η Γκράμμα δεν ήταν μια συνηθισμένη χελώνα. Κατά τη διάρκεια της μακράς ζωής της, είδε να εκτυλίσσονται μπροστά της δύο παγκόσμιοι πόλεμοι, δύο πανδημίες, την ανάπτυξη του τηλεφώνου, τα πρώτα αυτοκίνητα και εκατοντάδες επαναστάσεις. Έζησε επίσης την εποχή των μπολσεβίκων και μενσεβίκων, ενώ 20 Αμερικανοί πρόεδροι πέρασαν από την εξουσία κατά τη διάρκεια της ζωής της.
Στον ζωολογικό κήπο, η Γκράμμα απολάμβανε μια διαφορετική ζωή από τα άλλα ζώα. Δεν ήταν φυλακισμένη αλλά απολάμβανε την ελευθερία της και τις λιχουδιές που της προσέφεραν οι φροντιστές της. Τα αγαπημένα της φαγητά ήταν το μαρούλι, το λάχανο, το σπανάκι και τα καρότα, ενώ είχε μεγάλη αδυναμία στα παιδιά.
Το τέλος μιας εποχής
Στα τελευταία της χρόνια, η Γκράμμα αντιμετώπιζε χρόνιες παθήσεις των οστών που περιόριζαν σημαντικά την κινητικότητά της. Οι υπεύθυνοι του κήπου πήραν την οδυνηρή απόφαση να την υποβάλουν σε ευθανασία, τονίζοντας ότι αποτέλεσε τιμή για τον ζωολογικό κήπο να φιλοξενήσει και να φροντίσει μια τόσο ξεχωριστή χελώνα για σχεδόν έναν αιώνα.
