Λίγες ώρες πριν τη σημερινή κρίσιμη σύνοδο της ΕΕ στις Βρυξέλλες, το Βέλγιο βάζει «φρένο» στο σχέδιο της Κομισιόν για χρήση των παγωμένων ρωσικών κεφαλαίων προς χρηματοδότηση της Ουκρανίας. Η θέση αυτή προκαλεί ισχυρό αδιέξοδο, καθώς το Βέλγιο κατέχει το μεγαλύτερο μέρος των εν λόγω περιουσιακών στοιχείων μέσω του χρηματοπιστωτικού αποθετηρίου Euroclear.
«Πηγαίνουμε προς τα πίσω», δήλωσε ο πρέσβης του Βελγίου Πέτερ Μορς στους ομολόγους του κατά τη διάρκεια κλειστής συνεδρίασης την Τετάρτη. Το κλίμα στη συνάντηση ήταν τόσο βαρύ, που ανώτερος ευρωπαίος αξιωματούχος παραδέχθηκε: «Ήθελα να βάλω τα κλάματα» για όσα συνέβησαν.
Αυξάνονται οι αντιρρήσεις
Το μπλοκ των χωρών που αντιτίθενται στην «αρπαγή» των ρωσικών κεφαλαίων μεγαλώνει. Πλέον Ιταλία, Βουλγαρία, Μάλτα και Τσεχία έχουν ενταχθεί στους αρνητές, παρά τις έντονες πιέσεις της Κομισιόν και σημαντικού μπλοκ ευρωπαίων ηγετών.
Ο πρωθυπουργός του Βελγίου Μπαρτ Ντε Βέβερ εμμένει στην άρνηση, θεωρώντας την κίνηση επικίνδυνη και παραβάτη των διεθνών χρηματοπιστωτικών κανόνων. Οι βελγικές ανησυχίες επικεντρώνονται στις πιθανές νομικές και οικονομικές επιπτώσεις από ρωσικά αντίποινα μέσω αγωγών.
Εγγυήσεις και εναλλακτικές λύσεις
Το Βέλγιο απαιτεί ουσιαστικές οικονομικές και νομικές εγγυήσεις από τις υπόλοιπες χώρες της ΕΕ για προστασία της Euroclear και της βελγικής κυβέρνησης. Ιδιαίτερα ευαίσθητο είναι το ζήτημα του ανώτατου ορίου στις εγγυήσεις, που σήμερα ανέρχονται σε 210 δισ. ευρώ. Οι Βέλγοι θέλουν απεριόριστες εγγυήσεις για κάλυψη κάθε σεναρίου.
Επιπλέον, το Βέλγιο ζητά όλα τα κράτη-μέλη να καταγγείλουν τις διμερείς επενδυτικές συμφωνίες τους με τη Ρωσία. Ωστόσο, πολλές χώρες αρνούνται, φοβούμενες την αντίδραση του Κρεμλίνου.
Ως εναλλακτική λύση, το Βέλγιο προτείνει την έκδοση κοινού χρέους μέσω ενεργοποίησης του «Άρθρου 122» – μια ειδική ρήτρα έκτακτης ανάγκης που παρακάμπτει το βέτο. Η ιδέα αυτή, που διατυπώθηκε αρχικά από την πρόεδρο της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ, αντιμετωπίζει όμως σοβαρές νομικές αμφισβητήσεις.
