Ένα μικροσκοπικό βακτήριο μπορεί να κρατήσει το κλειδί για την επιβίωση του ανθρώπου στον Άρη. Επιστήμονες του Πανεπιστημίου RMIT της Μελβούρνης απέδειξαν ότι το Bacillus subtilis επιβιώνει σε συνθήκες διαστημικού ταξιδιού, δίνοντας νέες ελπίδες για μελλοντικές αποστολές στον κόκκινο πλανήτη.
Το βακτήριο υπέστη ένα απάνθρωπο τεστ επιβίωσης. Οι ερευνητές το τοποθέτησαν σε πύραυλο που εκτοξεύθηκε στα 260 χιλιόμετρα ύψος, όπου αντιμετώπισε 13 g επιτάχυνση, έξι λεπτά μικροβαρύτητας και 30 g επιβράδυνση κατά την επιστροφή. Παράλληλα, περιστρεφόταν με 220 στροφές ανά δευτερόλεπτο. Παρά τις ακραίες αυτές συνθήκες, οι σπόροι του βακτηρίου επέστρεψαν αλώβητοι στη Γη.
“Αποδείξαμε ότι ένα κρίσιμο βακτήριο για την ανθρώπινη υγεία μπορεί να αντέξει μεταβολές στη βαρύτητα, στην επιτάχυνση και στην επιβράδυνση”, δήλωσε η συν-συγγραφέας της μελέτης Δρ. Έλενα Ιβάνοβα. Η έρευνα δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Microgravity.
Γιατί είναι τόσο σημαντικό
Το Bacillus subtilis δεν είναι τυχαίο βακτήριο. Ρυθμίζει την εντερική χλωρίδα, ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα και παράγει φυσικά αντιβιοτικά. Το 2023 ανακηρύχθηκε “Μικρόβιο της Χρονιάς” από τη Γερμανική Ένωση Μικροβιολογίας.
Κάθε άνθρωπος φιλοξενεί περισσότερα βακτήρια από ανθρώπινα κύτταρα, με συνολικό βάρος περίπου δύο κιλά. Αυτό το μικροβίωμα λειτουργεί σαν “δεύτερος εγκέφαλος” και συνδέεται άμεσα με το νευρικό και ανοσοποιητικό σύστημα. Χωρίς αυτή την ισορροπία, οι μελλοντικοί άποικοι του Άρη θα αντιμετώπιζαν κατάρρευση του ανοσοποιητικού τους σε λίγους μήνες.
Από τον Άρη στα νοσοκομεία
Η ανακάλυψη έχει εφαρμογές και στη Γη. Η μελέτη των μηχανισμών άμυνας του βακτηρίου μπορεί να οδηγήσει σε νέες θεραπείες κατά των ανθεκτικών βακτηρίων, που απειλούν σήμερα τη δημόσια υγεία. Επιπλέον, η ανθεκτικότητά του ανοίγει δρόμους για βιομηχανικές χρήσεις σε περιβάλλοντα υψηλής ακτινοβολίας.
Ένα ταξίδι στον Άρη διαρκεί τουλάχιστον δύο χρόνια. Η επιβίωση του Bacillus subtilis στο διάστημα σημαίνει ότι το πρώτο ανθρώπινο αποτύπωμα στον κόκκινο πλανήτη μπορεί να μην είναι ένα πόδι, αλλά ένα μικροσκοπικό βακτήριο – ο πραγματικός πρωτοπόρος του ανθρώπινου μέλλοντος στο διάστημα.
