Το καθημερινό ψωμί από τους γειτονικούς φούρνους έχει γίνεται πιο αλμυρό από ποτέ. Νέα μελέτη του ΕΦΕΤ αποκαλύπτει ότι η περιεκτικότητα σε αλάτι στο μη συσκευασμένο ψωμί αρτοποιείων αυξήθηκε από 1,32% το 2012 σε 1,41% το 2024. Η αύξηση της τάξης του 6,8% έρχεται σε αντίθεση με τις προσπάθειες μείωσης του αλατιού που είχαν συμφωνηθεί με το Μνημόνιο Συνεργασίας του 2016 μεταξύ ΕΦΕΤ και Ομοσπονδίας Αρτοποιών.
Το πρόβλημα γίνεται ακόμα πιο ανησυχητικό όταν εξετάσουμε τη συμμόρφωση με τα συμφωνηθέντα όρια. Μόλις το 19,4% των δειγμάτων τηρεί το όριο του 1,2% που προέβλεπε η εθελοντική συμφωνία. Το ποσοστό αυτό είναι σχεδόν το μισό από εκείνο του 2012, όταν το 31,8% των δειγμάτων συμμορφωνόταν με τα επιθυμητά επίπεδα.
Η έρευνα βασίστηκε σε 253 δείγματα ψωμιού που συλλέχθηκαν από επιθεωρητές του ΕΦΕΤ από αρτοποιεία σε 9 περιοχές της χώρας, από τον Μάρτιο έως τον Μάιο του 2024. Οι περιοχές κάλυπταν περίπου το 87,5% του πληθυσμού της Ελλάδας, με την Αττική να συνεισφέρει τα περισσότερα δείγματα (146), ακολουθούμενη από την Κεντρική Μακεδονία (40).
Οι Έλληνες καταναλώνουν διπλάσιο αλάτι
Το πρόβλημα του αλατιού στο ψωμί αποκτά ιδιαίτερη σημασία όταν λάβουμε υπόψη ότι οι Έλληνες καταναλώνουν σχεδόν διπλάσια ποσότητα αλατιού από αυτή που συστήνει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας. Ο ΠΟΥ συνιστά η ημερήσια πρόσληψη αλατιού να μην υπερβαίνει τα 5 γραμμάρια για τους ενήλικες, ωστόσο οι περισσότεροι Έλληνες φτάνουν σχεδόν τα 10 γραμμάρια.
Η διεθνής εμπειρία όμως δείχνει ότι οι ανησυχίες των αρτοποιών είναι αβάσιμες. Η μείωση του αλατιού στο ψωμί είναι εφικτή, δεν απαιτεί αλλαγή συνταγής, είναι αποδεκτή από τους καταναλωτές και δεν επηρεάζει αρνητικά τις πωλήσεις. Οι σταδιακές μειώσεις έως και 30-40% δεν γίνονται εύκολα αντιληπτές στη γεύση.
Η ανάγκη για νομοθετική ρύθμιση
Ολοένα και περισσότεροι ειδικοί θεωρούν ότι για να επιτευχθεί ουσιαστική και βιώσιμη μείωση του αλατιού, απαιτείται νομοθετική ρύθμιση και όχι αποκλειστικά εθελοντικές δράσεις. Ο πρόεδρος του ΕΦΕΤ, Αντώνης Ζαμπέλας, ήταν σαφής στη δήλωσή του: “Η Ελλάδα χρειάζεται μια ρεαλιστική, αλλά δεσμευτική πολιτική για το αλάτι”.
Ο καθηγητής Διατροφής του Ανθρώπου στο Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών τόνισε ότι “η μείωση της πρόσληψης αλατιού αποτελεί ένα από τα πιο αποτελεσματικά μέτρα πρόληψης χρόνιων νοσημάτων. Ήρθε η ώρα η χώρα μας να περάσει από τις καλές προθέσεις σε πιο ουσιαστικές και συστηματικές δράσεις”.
Η μελέτη του ΕΦΕΤ, που αξιοποίησε δεδομένα της Πανελλαδικής Μελέτης Διατροφής και Υγείας του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, δημοσιεύτηκε στις 27 Οκτωβρίου 2025 στο διεθνές επιστημονικό περιοδικό Nutrients. Τα αποτελέσματά της δείχνουν ότι το θέμα του αλατιού στο ψωμί δεν μπορεί να λυθεί με εθελοντικές δράσεις και χρειάζεται πιο αποφασιστική παρέμβαση των αρχών.
